Hopp til innhold Hopp til hovedmeny

Hjem

> Felles > Bli inspirert > Boktips ungdom

Katrine Lekang:

Ally_trip : en klimaroman

Forsideillustrasjon Ally_trip av Katrine Lekang

I denne boka blir vi med søsknene Aleah og Lyder på en tankevekkende reise rundt i verden.

Faren vil sende barna Aleah på 19 år og Lyder på 16 år på en reise i et års tid. Han vil sende dem ut uten informasjon om hvor de skal og hva de skal der. Barna syns først det er galskap, men det er forlokkende med gåter som skal lede dem jorda rundt. Fortellingen tar oss til mange ulike steder hvor de treffer personer som lærer søsknene om klimaendringene. Underveis på turen poster de innlegg på Instagram-kontoen @ally_trip. I løpet av turen følger de også i morens fotspor. Moren døde da barna var små, og faren har ikke klart å snakke om tapet. I løpet av reisen blir det også tydeligere at Aleah i tillegg til klimakampen har en indre kamp mot sine psykiske utfordringer.

Ungdomsroman for 13-15 åringer.

Del på facebook
James Dawson:

Å være gutt

Å være gutt

Å være gutt

Dette er boka som gjev svar på alt det du lurer på og ting du ikkje visste du trengte å vite.

Boka er gjennomsyra av humor, frå James Dawson sine kommentarar til dei artige illustrasjonane av Spike Gerrell, men gir samstundes ei god innføring i både dei fysiske og sosiale utfordringane gutar kan støyte på i puberteten.

Boka vender seg først og fremst til ungdommen, men har og eit kapittel som forklarar vaksne korleis det kan vere å vere ung gut i dagens teknologiske samfunn og kvifor forfattaren har valt å vere dønn ærleg om det meste.

Dette er ei fagbok som tek for seg alt frå kva som skjer med kroppen i puberteten til korleis ein «dumpar» nokon på ein fin måte.

Forfattaren skriv med humor om emnet og er på bølgelengde med lesaren utan moralsk peikefinger.

Del på facebook
Carbone

Dette er første bok i krim-teikneserien om Lya. Lya blir påkøyrd av ein bil dagen før ho fyller 17 år. Føraren stikk av, og Lya ender opp i rullestol etter ulukka, lam frå livet og ned. Fire år seinare byrjar Lya og bestevenen Antoine å nøste opp i mysteriet. Kven køyrde bilen, og kvifor stakk dei av utan å hjelpe ho?

Lya går undercover i eit advokatfirma for å finne mappa om saka si i arkivet. Ho har nemleg snubla over eit brev heime hos foreldra, der det kjem fram at foreldra har fått ein stor sum pengar for å ikkje gå til sak mot gjerningspersonen, men halde identiteten til vedkomande hemmeleg.

Den utspekulerte planen til Lya byr sjølvsagt på utfordringar, og det kan verke som at Lya har tatt seg vatn over hovudet. Heldigvis får ho med seg Adele, som ho blir kjend med på advokatkontoret. Snart viser det seg at saka om Lya er langt større enn dei hadde sett føre seg.

Forfattar Carbone er kjend i Noreg frå dei to første bøkene i Spilledåsen-serien. Boka er illustrert av Justine Cunha og omsett frå fransk av Britt Schjøtt-Iversen.

Del på facebook
Angie Thomas:

The hate u give

The hate u give / Angie Thomas

I denne boken beveger en seksten år gammel svart jente ved navn Starr Carter seg mellom to verdener: det fattige nabolaget hvor hun bor og den fisefine forstadsskolen hun går på. Den ubekvem balansen mellom disse verdenene er knuste når Starr er vitne til den dødelige skytingen av hennes beste barndomsvenn Khalil i hendene på en hvit politibetjent. Khalil var ubevæpnet og ufarlig. Like etterpå er hans død en nasjonal overskrift. Noen kaller ham en kjeltring, kanskje til og med en narkotikahandler og en gjengmedlem. Demonstranter drar til gatene i Khalils navn. Noen politimenn og den lokale narkotikaherren prøver å skremme Starr og hennes familie. Hennes nabolag blir en krigssone.

Det alle vil vite er: hva som egentlig skjedd den kvelden? Og den eneste som er i live som kan svare på det er Starr. Men det Starr sier - eller ikke sier - kan velter om samfunnet hennes. Det kan også sette hennes liv i fare.

Det sterkeste aspektet av denne boken er dens sosiale kommentarer og politiske kritikk. Den stiller mange viktige spørsmål om rasisme, politiets brutalitet, diskriminering og fordommer, samtidig som den svarer på en innbydende måte.

Et viktig budskap i denne boken handler om å bruke stemmen din. Starr Carter innser hvor avgjørende det er å snakke ut for det du brenner for, uansett hvor skremmende konsekvensene kan se ut.

Denne historien er viktig, og nødvendig.

Del på facebook
Når er jeg gammel nok til å skyte faren min?

Tekstene i denne diktboka syder av raseri og fortvilelse.

Tankene hamres ned av en ung gutt som lever sammen med en voldelig far. Moren er maktesløs.

Den voldelige faren hadde også voldelig far.

Tegningene i boka underbygger mørket. Svarte, tykke streker eller enkle blyanttegninger.

Både tankene hans og den direkte talen er stort sett uten tegnsetting:

Faren min skifter sinnelag i en og samme setning

Jeg gjør alt for deg så stygg du er

Når språket flyter ut slik, kjenner jeg enda sterkere på håpløsheten til gutten. Den er endeløs.

Å leve i vold er som å være i fengsel. Ensomheten er vond, men han kan ikke fortelle. Alle velmenende spørsmål fra omgivelsene er ikke mulig å svare sant på.

Hvordan kan han unnslippe? Å skyte faren sin er eneste mulighet.

 

Dette er ei bok som kom til etter at forfatteren hadde sett en mann gripe kjeven til en gutt. Hun antok at det var far og sønn. Da gikk hun hjem og skrev denne boka.

Dette er en diktbok for ungdom om hvordan fysisk og psykisk mishandling påvirker et ungt sinn.

Den er illustrert av Skinkeape. (Marianne Gretteberg Engedal).

Del på facebook
Angie Thomas:

På vei mot toppen

På vei mot toppen av Angie Thomas

16 år gamle Bri drøymer om å bli rappar, men kor langt er ho villig til å går for å oppnå draumen?

Ho bur saman med mora og storebroren Trey. No har mora har mista jobben, og broren jobbar på ein pizzarestaurant. Han har utdanning i psykologi, men måtte flytte heim igjen då han ikkje fikk jobb etter studiane. Faren blei skoten av ein rivaliserande gjeng då ho var liten. Før han døydde var han på veg mot å slå i gjennom som rappar, og er ei legende i undergrunnsmiljøet.

Med hjelp frå tanta får Bri vere med på ein rapbattle som førar til at ho etter kvart får mykje merksemd, men det er ikkje alltid berre positivt å bli lagt merke til. Skal ho spele på stereotypiane om sint, svart ungdom for å få enda meir merksemd? Viss ho lykkast kan ho hjelpe familien ut av fattigdommen, og gi både dei og seg sjølv eit betre liv.

På vei mot toppen er i bok om å vere fattig og svart i USA, men også om å vere ung og finne ut kven ein er og kven ein vil vere. Familieproblem, venskap, kjærleik og kor mykje er det verdt å ofre for å oppnå draumane sine? Angie Thomas beskriv eit truverdig miljø med interessante karakterar. Historia er lagt til det same oppdikta nabolaget som Thomas’ debutroman The hate U give. På vei mot toppen er ikkje ein oppfylgjar, og kan lesast utan å kjenne til The hate U give, men hendingar frå den blir nemnt.

Del på facebook
når er jeg gammel nok

Dette er ei veldig sår bok, men ei bok som likevel er så viktig å lese. 

"Når er jeg gammel nok til å skyte faren min?" er ei diktbok for ungdom, men du les den som ei samanhengande historie, med korte setningar på kvar side og tilhøyrande illustrasjonar. Den handlar om ein gut i ungdomsskulealder. Han bur saman med mor si og far sin og ein eldre bror. Faren er valdeleg både fysisk og psykisk. Mora trekk seg unna og har ikkje styrke til å gjere noko og også broren har gitt opp. Berre denne namnlause hovudpersonen tek opp kampen og ser fram til den dagen han veks seg høgare enn faren.   

Gjennom guten sine tankar og ordvekslingar med foreldra og lærarar kjem den fæle kvardagen hans fram. På skulen er guten "drittsekken" som oppfører seg som han vil både mot lærarar og medelevar og ingen likar han. Faren er hyggeleg på møter. Heilt til ein dag..

Å lese denne boka gjer vondt. 

Boka er nominert til Nordisk Råds barne - og ungdomslitteraturpris, samt U-prisen for 2020.                                                                                                                                                                                                                                                                   

Del på facebook
Kristine Tofte:

Udyr

Cover udyr

For tusen år sidan var det andre gudar som herja i Noreg, så kom Kvitekrist, og Odin, Tor, Frøy og Loke forsvann. Men kva om dei ikkje blei borte? Kva om dei rett og slett berre tok seg ein ferie?

Amund får det ikkje særleg bra til på skulen, alt er så grenselaust kjedeleg, å sitte stille passar rett og slett ikkje for han. Som eit eksperiment foreslår læraren at han kanskje kunne prøve ein praksisplass ein dag i veka? På garden til Agnar Bru? Amund trur ikkje sine eigne øyre... skal han være gardbrukar? Han som ikkje eingong klarer å passe på ein hamster eller en fisk? Latterleg, og kjedeleg! Han vil jo bare ut og bade og henge med venene sine!

Neste morgon kjem han fram til Bru gard, og etter ein kjapp omvising på det falleferdige bruket fortel bonden at han skal vekk, og ønskjer Amund lykke til som avløysar, er han gal? Amund skal berre huske å mate dyra med raude eple, ikkje dei gule, dei er for spesielle anledningar...

Sovande i graset blir Amund vekt av at Ida, den finaste jenta i klassa, står ved sida hans. Ho har høyrt at han skulle være her, og vil hjelpe til. Og hjelp kan han saktens trenge, når Ida ved ein feil gir det gamle øket Sleipner eit gult eple, og den gamle hesten plutseleg blir ung, vital, enorm og åttebeint!

Herleg, humoristisk fantasy tufta på norrøn mytologi. Forfattaren har tidlegare skrevet fantasy for vaksne, men denne boka er nok tiltenkt eit noko yngre publikum, likevel er dette ein sann lesefest også for oss som er ferdige med den første ungdommen!

Del på facebook
Elin Viktoria Unstad:

Brådypt

Cover Brådyåt

Vilja vaknar ein morgon av at det er nokon inne på rommet hennar. Ho rekk ikkje å oppfatte kven eller kva, før han har pressa ei hand over munnen hennar og ho plutseleg kjenner eit stikk i skuldra, så blir alt svart. Når ho kjem til seg sjølv att, er ho på ei øy, ein framand stad, med ein framand mann. Kidnappa!

Etter ei stund blir ho igjen dopa ned, og vaknar ved eit lite vatn ikkje langt frå heimen, ho spring heim for å roe ned familien som sikkert er frå seg av angst, men då ho kjem heim er det ingen der. Ein kjapp telefon avslører at dei ikkje er ute og leitar heller, dei har rett og slett ikkje merka at ho har vore vekk i det heile.

Ein psykologisk thrillar om ei 16 år gamal jente som er traumatisert etter ei nestendrukningsulykke og slit med depresjonar og hallusinasjonar. Etter den dramatiske kidnappinga trur alle at ho er i gang med fantasiane sine igjen og tek ho ikkje alvorleg, men så forsvinn storesystera...

Del på facebook
Kathrine Nedrejord:

Det Sara skjuler

Det Sara skjuler

«Og der går vi to, fremdeles på samme planet. Jeg veit ikke at vi bare er noen timer fra en katastrofe. At jeg på mange måter snart skal miste henne. Mørke, vesle, store Sara».

Lajla og Sara har vært venner siden barneskolen. Nå går de andre året på videregående og er opptatt av karakterer, kjærester og fotball.  Alt virker normalt, men allerede i starten på boka kommer et varsel om at noe forferdelig skal skje. Og det forferdelige skjer. Det som forandrer alt.

Vi hører stadig om voldtekt og overgrep i nyhetene. Nå sist den omfattende saken som ble rullet opp i Engerdal/Rendalen der unge friidrettstalent ble misbrukt av treneren. Treneren som alle hadde tillit til. Vi må ta inn over oss at slike overgrep får store konsekvenser for dem det gjelder. Kanskje for resten av livet. Derfor er bøker som viser hvordan det er å være offer for slike ugjerninger svært viktige. 

Del på facebook

Vanlege opningstider:

 Måndag  10.30-18.00      
 Tysdag  10.30-18.00      
 Onsdag  10.30-18.00      
 Torsdag  10.30-18.00      
 Fredag      Stengt      

Kontakt Tlf.: 489 92 148  Epost: bibliotek@sande-mr.kommune.no

Vi blir inspirert av